Chất lượng thành phẩm bị chặn trần bởi chất lượng nguyên liệu. Không chế độ sấy nào cứu được một lô củ đã bắt đầu hỏng, và không thiết bị nào làm cho một lô lẫn to nhỏ sấy đều được. Vì vậy điểm kiểm soát có hiệu quả cao nhất trong cả nhà máy nằm ở sân tiếp nhận.
Bốn nội dung kiểm khi nhận hàng
Cảm quan
Màu, mùi, dấu hiệu dập nát, ẩm mốc, côn trùng, tạp chất. Kiểm bằng mắt và mũi, trên mẫu lấy ở nhiều vị trí trong lô chứ không lấy ở trên mặt.
Độ ẩm ban đầu
Con số này định đoạt ba thứ cùng lúc: thời gian sấy, tỷ lệ thu hồi, và giá thành trên mỗi ki-lô thành phẩm. Chênh vài phần trăm ở đầu vào kéo theo chênh hàng giờ ở thời gian mẻ.
Nguyên liệu ẩm hơn dự kiến không làm hỏng lô, nhưng làm sai kế hoạch — nên nó được ghi ngay từ đầu để điều chỉnh, chứ không suy ngược về sau khi thấy sản lượng hụt.
Độ đồng đều — quan trọng hơn kích cỡ
Đây là tiêu chí hay bị hiểu nhầm. Củ to hay củ nhỏ đều xử lý được; củ to lẫn củ nhỏ trong cùng một mẻ thì không.
Lý do: thời gian sấy phụ thuộc độ dày theo quan hệ không tuyến tính. Một chế độ đủ cho miếng mỏng sẽ để lõi miếng dày còn ẩm; một chế độ đủ cho miếng dày sẽ làm miếng mỏng cháy khét. Không có chế độ trung gian nào đúng cho cả hai.
Hồ sơ đi kèm
Nguồn gốc, và với một số nhóm là hồ sơ về dư lượng. Yêu cầu cụ thể phụ thuộc thị trường đích của sản phẩm.
Ai lo nguyên liệu
Hai phương án, và nên chốt ngay từ đầu vì nó đổi cả cấu trúc giá:
Quý khách tự cung cấp. Chúng tôi chỉ tính công gia công. Quý khách chủ động về nguồn và giá, nhưng chịu rủi ro khi lô nguyên liệu không đạt tiêu chí nhận hàng — lúc đó lịch xưởng đã đặt mà nguyên liệu không vào được.
Nhà máy lo nguyên liệu. Báo giá trọn gói trên thành phẩm. Đơn giản hơn cho Quý khách, nhưng giá gắn với biến động thị trường nguyên liệu nên thường có điều khoản điều chỉnh theo mùa.
Phương án nào cũng cần một bảng tiêu chí nhận hàng viết ra bằng số — đó là căn cứ để nói lô này đạt hay không đạt, thay vì tranh luận cảm tính.
Vì sao nhà máy từ chối một lô
Ba trường hợp thường gặp, và cả ba đều là từ chối để bảo vệ đơn hàng của chính Quý khách:
Có dấu hiệu hỏng. Sấy không diệt được hậu quả của nguyên liệu đã bắt đầu phân huỷ; nó chỉ giấu đi cho tới khi sản phẩm ra thị trường.
Không phân loại. Nhận thì mẻ không đều, và lỗi đó sẽ hiện ra ở nghiệm thu.
Độ ẩm quá xa dự kiến. Không phải không làm được, nhưng cần tính lại thời gian và giá — nên chúng tôi dừng lại thông báo thay vì cứ chạy rồi báo hụt sản lượng.
Điều đáng đầu tư nhất ở phía Quý khách
Nếu chỉ cải thiện được một thứ ở khâu nguyên liệu, hãy chọn độ ổn định giữa các lô — cùng vùng trồng, cùng giống, cùng cách thu hoạch và sơ chế.
Nguyên liệu ổn định cho phép cố định một bộ thông số chế độ và lặp lại đúng kết quả ở mọi lô. Nguyên liệu mỗi lô một khác thì mỗi lô đều là một lô thử, và sản phẩm bán ra sẽ không giống nhau — điều mà người tiêu dùng nhận ra nhanh hơn ta tưởng.
Xem thêm kiểm soát chất lượng tại các điểm dừng và quy trình gia công.
Người chịu trách nhiệm nội dung
Quang Khải — Giám đốc kinh doanh tại Công ty Cổ phần HCN Pharma. Phụ trách tư vấn kỹ thuật và rà soát nội dung về năng lực gia công, công nghệ sấy và hồ sơ công bố sản phẩm trên Giacong.vn. Liên hệ: 0915158444.
